భారతదేశానికి దగ్గరలో ఉన్న వైమానిక స్థావరాలలో చైనా తన అగ్రశ్రేణి జె-20 ‘మైటీ డ్రాగన్’ స్టెల్త్ ఫైటర్ జెట్ల కార్యాచరణ మోహరింపును ముమ్మరం చేసింది. వాంటోర్ నుండి సేకరించిన ఈ నివేదికలోని ఉపగ్రహ చిత్రాలు, ఈ ఏడాది జూన్ చివరిలో, జూలై ప్రారంభంలో చైనా రెండు వైమానిక స్థావరాలలో పదకొండు జె-20లను మోహరించిందని చూపిస్తున్నాయి.
జూలై 9న, జిన్జియాంగ్ ఉయ్ఘర్ అటానమస్ రీజియన్లోని పౌర, సైనిక ప్రయోజనాలకు ఉపయోగపడే హోటాన్ వైమానిక స్థావరం వద్ద ఏడు జె-20లు టార్మాక్పై మోహరించి ఉన్నాయి. ఈ స్థావరం లేహ్కు ఈశాన్యంగా 389 కిలోమీటర్ల దూరంలో, ఉత్తర లడఖ్లోని దౌలత్ బేగ్ ఓల్డీ వద్ద ఉన్న భారత వైమానిక దళం (ఐఏఎఫ్) ఎయిర్ఫీల్డ్కు ఈశాన్యంగా కేవలం 245 కిలోమీటర్ల దూరంలో ఉంది.
ఎన్డిటివికి లభించిన వాణిజ్య ఉపగ్రహ చిత్రాలు, ఇప్పటివరకు ఏ చైనా వైమానిక స్థావరంలోనైనా భారతదేశానికి వ్యతిరేకంగా మోహరించిన జె-20ల అతిపెద్ద సమూహం ఇదేనని చూపిస్తున్నాయి. టిబెటన్ లాసా ప్రిఫెక్చర్లోని డామ్క్సుంగ్ ఎయిర్బేస్లో నాలుగు జె-20 విమానాలు ఫ్లైట్లైన్లో ఉన్నట్లు కనిపిస్తోంది. ఈ స్థావరం అరుణాచల్ ప్రదేశ్లోని తవాంగ్కు వాయువ్యంగా 344 కిలోమీటర్ల దూరంలో ఉంది.
“హోటాన్లో ఏడు, డామ్క్సుంగ్లో నాలుగు జె-20లు ఉండటం, భారతదేశానికి ఎదురుగా ఉన్న ఎత్తైన స్థావరాల నుండి ఐదవ తరం కార్యకలాపాలు నిర్వహించడం ఇప్పుడు పీఎల్ఏఏఎఫ్కు ఒక సాధారణ విషయమని, కేవలం సంకేతం కాదని ధృవీకరిస్తోంది,” అని భారతదేశంలో అత్యంత వేగంగా అభివృద్ధి చెందుతున్న ఏరోస్పేస్, రక్షణ ఆర్&డి కంపెనీలలో ఒకటైన న్యూస్పేస్ సహ-వ్యవస్థాపకుడు, మాజీ ఫైటర్ పైలట్ సమీర్ జోషి ఎన్డిటివికి తెలిపారు.
పీఎల్ఏఏఎఫ్ అంటే పీపుల్స్ లిబరేషన్ ఆర్మీ ఎయిర్ ఫోర్స్కు సంక్షిప్త రూపం. “ఐఏఎఫ్కు, ఉత్తర సరిహద్దులో తక్కువగా కనిపించే ముప్పు ఇప్పుడు ప్రాథమిక అంశం. అది మా కౌంటర్-స్టీల్త్ సెన్సార్లు, సమీకృత వాయు రక్షణ మరియు స్టాండ్ఆఫ్ స్ట్రైక్ సామర్థ్యం ఆవశ్యకతను మరింత పెంచుతుంది,” అని జోషి జోడించారు.
జె-20 మోహరింపును ముఖ్యమైనదిగా మార్చేది దాని స్టీల్త్ లక్షణాలు, ఇవి వివాదాస్పద గగనతలాన్ని శాసించడానికి వీలు కల్పిస్తాయి. దాని అధునాతన స్టెల్త్ ఆకృతి కారణంగా, అతి సూక్ష్మమైన రాడార్ సిగ్నేచర్ను కలిగి ఉండటంతో, ఫ్రాన్స్లో తయారైన డాసాల్ట్ రఫేల్తో సహా, స్టెల్త్ సామర్థ్యం లేని ఐఏఎఫ్ ప్రస్తుత తరం యుద్ధ విమానాలపై జె-20 గణనీయమైన ఆధిక్యాన్ని నిలుపుకుంది.
భారతదేశం ప్రస్తుతం ఏ స్టెల్త్ ఫైటర్లను నడపడం లేదు. స్వదేశీ పరిజ్ఞానంతో తయారైన అడ్వాన్స్డ్ మీడియం కంబాట్ ఎయిర్క్రాఫ్ట్ (ఏఎంసిఏ) – దేశపు మొట్టమొదటి స్టెల్త్ జెట్ – స్క్వాడ్రన్ సేవలోకి ప్రవేశించడానికి కనీసం ఒక దశాబ్దం పడుతుంది. అయితే, దీనిలోని కీలక సాంకేతికతలు ఒక విస్తృతమైన ఫ్లైట్-టెస్ట్ కార్యక్రమంలో విజయవంతంగా ధృవీకరించబడాలి.
‘ది వార్ జోన్’ పత్రికలో వచ్చిన ఒక నివేదిక ప్రకారం, జె-20 విమానాల సంఖ్య విపరీతంగా పెరిగింది. 2019లో సుమారు 50 విమానాల నుండి 2022 చివరి నాటికి ఈ సంఖ్య 200కి చేరగా, ఆ తర్వాతి సంవత్సరాలలో ఉత్పత్తి అంచనాలు రెట్టింపు అయ్యాయని ఆ నివేదిక పేర్కొంది. ఈ నివేదిక వెలువడిన తర్వాత, చైనా ఆధునిక జె-20 ఫైటర్లను మోహరించడంపై తీవ్ర చర్చ జరుగుతోంది.
2025 చివరి నాటికి, సంవత్సరానికి సుమారు 120 జెట్ల ఉత్పత్తి జరుగుతుందని, దీనితో 2026 మధ్య నాటికి డజనుకు పైగా పీఎల్ఏఏఎఫ్ యూనిట్లలో ఈ విమానాల సంఖ్య (మూలాన్ని బట్టి) సుమారు 300-500కి చేరుకుంటుందని ఆ నివేదిక వెల్లడించింది.
యూకేకు చెందిన రాయల్ యునైటెడ్ సర్వీసెస్ ఇన్స్టిట్యూట్ అంచనా ప్రకారం, 2030 నాటికి చైనా సుమారు 1,000 జె-20 విమానాలను రంగంలోకి దించగలదు. “సంవత్సరానికి 125 విమానాలను ఉత్పత్తి చేయగల సామర్థ్యం కలిగి ఉండటమే వారి అధునాతన తయారీ సామర్థ్యానికి నిదర్శనం అని నేను చెప్పగలను,” అని రిటైర్డ్ ఎయిర్ మార్షల్ నర్మదేశ్వర్ తివారీ పేర్కొన్నారు.
“వారు వీటిని దాదాపు వాణిజ్య విమానాల మాదిరిగా ఉత్పత్తి చేస్తున్నారు. సరఫరా గొలుసు పూర్తిగా ఏకీకృతం అయినప్పుడు, సరఫరాదారులందరూ అత్యంత కచ్చితమైన తయారీ ప్రమాణాలను పాటించినప్పుడు, ఈ సంస్థను కొనసాగించడానికి అత్యుత్తమ నాణ్యత గల మానవ వనరులు అందుబాటులో ఉన్నప్పుడు మాత్రమే ఇది సాధ్యమవుతుంది,” అని గత ఏడాది మే నెలలో భారత్-పాకిస్తాన్ మధ్య జరిగిన 88 గంటల సంఘర్షణ అయిన ‘ఆపరేషన్ సింధూర్’ సమయంలో వైస్ చీఫ్ ఆఫ్ ది ఎయిర్ స్టాఫ్గా పనిచేసిన ఎయిర్ మార్షల్ తివారీ తెలిపారు.
“సంక్షిప్తంగా చెప్పాలంటే, వారు ఒక జాతీయ రోడ్మ్యాప్ను రూపొందించి, దానిని అమలు చేయడానికి ఒక సాధికార బృందాన్ని ఏర్పాటు చేసి, అది జరిగేలా నిరంతర మద్దతును అందించారు. తాము అత్యుత్తమమైన వారితో పోటీపడగలమని ప్రపంచానికి నిరూపించడం వారికి ఒక జాతీయ కర్తవ్యంగా మారింది. మొదటి గల్ఫ్ యుద్ధం తర్వాత, వారు వాయు శక్తి ప్రాముఖ్యతను గ్రహించి, దానిని సాధించడానికి ఒక లక్ష్యంతో పనిచేశారు,” అని ఆయన తెలిపారు.
గత దశాబ్ద కాలంలో, చైనా వైమానిక స్థావరాలలో కనిపిస్తున్న జె-20ల సంఖ్య క్రమంగా పెరుగుతోందని, ఇది ఐఏఎఫ్కు ప్రత్యేక ప్రాముఖ్యతను కలిగి ఉందని ఎన్డిటివి నివేదించింది. 2016లో, ఎత్తైన టిబెటన్ అటానమస్ ప్రిఫెక్చర్లోని దావోచెంగ్ యాడింగ్ విమానాశ్రయంలో నిలిపి ఉంచిన జె-20 విమానం మొదటి చిత్రం వెలుగులోకి వచ్చింది.
ఆ తర్వాత, మే 2024లో వచ్చిన ఒక ఎన్డిటివి నివేదిక, సిక్కిం సరిహద్దుకు 150 కిలోమీటర్ల ఉత్తరాన ఉన్న షిగాట్సే ఎయిర్బేస్లో జె-20 విమానాలు దిగడాన్ని చూపించింది. భారతదేశం ప్రస్తుతం కేవలం 36 రఫేల్ యుద్ధ విమానాలను మాత్రమే నడుపుతోంది. ఇవి అంబాలా (హర్యానా), హసిమారా (బెంగాల్)లలో ఉన్న రెండు స్క్వాడ్రన్లలో విస్తరించి ఉన్నాయి.
భారత నౌకాదళం 7.5 బిలియన్ డాలర్ల ఒప్పందంతో 26 రఫేల్ విమానాలకు ఆర్డర్ ఇచ్చింది. అలాగే, ఐఏఎఫ్ కోసం అదనంగా 114 రఫేల్ జెట్ల కోసం డాసాల్ట్తో చర్చలు జరుగుతున్నాయి. ఈ ఒప్పందం విలువ 36-40 బిలియన్ డాలర్ల మధ్య ఉండవచ్చు. మిరాజ్ 2000, మిగ్-29 వంటి పాత యుద్ధ విమానాలతో పాటు, ఇంకా గణనీయంగా ఆధునీకరించబడని 260కి పైగా రష్యన్-డిజైన్డ్ సుఖోయ్-30ఎంకెఐ యుద్ధ విమానాలను కూడా ఐఏఎఫ్ నడుపుతోంది.
(ఎన్డిటివి పోర్టల్ నుండి)
More Stories
మతం మారితే ఎస్సీ హోదా పోవడం ఖాయం
‘ఈ20 పెట్రోల్’ తో లబ్ధి .. బాంబే హైకోర్టుకు నితిన్ గడ్కరీ
ఉత్తర తెలంగాణ అభివృద్ధికి బెంచ్ మార్క్ ‘ఆదిలాబాద్ ఎయిర్పోర్ట్’