శ్యామ్ ప్రసాద్ ముఖర్జీ మద్దతుతో పంజాబ్ లో తొలి కాంగ్రెసేతర ప్రభుత్వం!

పంజాబ్ రాజకీయ చరిత్రలో ఒక ముఖ్యమైన ఘట్టం ఏమిటంటే, స్వతంత్ర భారతదేశంలో కాంగ్రెస్ యేతర ప్రభుత్వం (పెప్సు – పాటియాలా,  తూర్పు పంజాబ్ రాష్ట్రాల యూనియన్) ఏర్పాటుకు భారతీయ జనసంఘ్ వ్యవస్థాపకుడు శ్యామా ప్రసాద్ ముఖర్జీ మద్దతు లభించింది.  

సోమవారం ఆయన 125వ జయంతి సందర్భంగా 1952 నాటి సంఘటనలను గుర్తుచేసుకుంటూ, అప్పటి నాయకుడు గియాన్ సింగ్ రారేవాలా సూచన మేరకు ముఖర్జీతో రాజకీయంగా కలిసి పనిచేసిన మాజీ ఎంపీ తర్లోచన్ సింగ్, భారతదేశపు మొట్టమొదటి సాధారణ, అసెంబ్లీ ఎన్నికల సమయంలో డాక్టర్ ముఖర్జీ కీలక పాత్ర పోషించారని పేర్కొన్నారు. అప్పట్లో పెప్సు అనేది పాటియాలా రాజధానిగా, సిక్కు సంస్థానాల కలయికతో ఏర్పడిన ఒక ప్రత్యేక రాజకీయ విభాగం. 

“నేను పాటియాలాలోని మొహింద్రా కళాశాలలో విద్యార్థిగా ఉంటూ ‘ఆల్ ఇండియా సిక్కు స్టూడెంట్స్ ఫెడరేషన్’లో చురుకైన సభ్యుడిగా ఉన్నాను. అప్పుడు ఎంపీగా ఉన్న సర్దార్ బహదూర్ రంజిత్ సింగ్‌కు ఒక లేఖను అందించడానికి సర్దార్ గియాన్ సింగ్ రారేవాలా నన్ను ఢిల్లీకి పంపారు. నేను ఆయనను, మరొక ఎంపీ సర్దార్ సుచేత్ సింగ్‌ను కలిశాను. వారు నన్ను డాక్టర్ శ్యామా ప్రసాద్ ముఖర్జీ నివాసానికి తీసుకువెళ్లి, పెప్సులోని ఇద్దరు జనసంఘ్ ఎమ్మెల్యేలను రారేవాలా ప్రభుత్వానికి మద్దతు ఇచ్చేలా ఆదేశించమని కోరారు,” అని తర్లోచన్ సింగ్ గుర్తుచేసుకున్నారు. 

సంక్షిప్త చర్చ తర్వాత, డాక్టర్ ముఖర్జీ ఒక లేఖను ఇచ్చారు. అందులో రారేవాలా ప్రభుత్వానికి మద్దతు ఇవ్వాలని బిజెఎస్ ఎమ్మెల్యేలు రావు కహన్ సింగ్ (మొహిందర్‌గఢ్), ఓంకార్ సింగ్ (కనినా) లకు ఆదేశాలు ఉన్నాయి. “పాటియాలా చేరుకున్న తర్వాత నేను ఆ లేఖను జి.ఎస్. రారేవాలాకు అందజేశాను. ఆయన వెంటనే ఆ విషయాన్ని ఇద్దరు ఎమ్మెల్యేలకు తెలియజేశారు. రావు కహన్ సింగ్ స్పీకర్‌గా ఎన్నికయ్యారు. ఓంకార్ సింగ్, ముఖ్యమంత్రి రారేవాలా నేతృత్వంలోని మంత్రివర్గంలో జూనియర్ మంత్రిగా బాధ్యతలు చేపట్టారు,” అని సింగ్ వివరించారు. 

అకాలీ దళ్ ఎమ్మెల్యేలు, ఇతర వర్గాలతో కూడిన రారేవాలా నేతృత్వంలోని ‘యునైటెడ్ ఫ్రంట్’ సంకీర్ణ ప్రభుత్వ చరిత్రను ఆయన ఈ సందర్భంగా ప్రస్తావించారు. అప్పటి ప్రధాని జవహర్ లాల్ నెహ్రూ రాష్ట్రపతి పాలన విధించడంతో 1953లో ఆ ప్రభుత్వం రద్దయింది. తరువాత 1956లో, పెప్సు పంజాబ్‌లో విలీనం అయింది. 1980లో ఏర్పడిన భారతీయ జనతా పార్టీకి రాజకీయ పూర్వగామిగా జనసంఘ్ నిలిచింది.

రారేవాలా పెప్సు ప్రభుత్వానికి మొదటి అధిపతిగా బాధ్యతలు చేపట్టారు. ఆ తర్వాత, 1952 ఆగస్టులో కాంగ్రెసేతర పార్టీల కూటమితో ఏర్పడిన మొట్టమొదటి ఎన్నికైన ప్రభుత్వానికి నాయకత్వం వహించారు.