ఎమర్జెన్సీ అనేది రాజ్యాంగంపై జరిగిన ప్రత్యక్ష దాడి అని, ఎందుకంటే ఆ కాలంలో పౌర స్వేచ్ఛలను నిలిపివేయడం, భావప్రకటనా స్వేచ్ఛపై ఆంక్షలు విధించడం, భారత ప్రజాస్వామ్యానికి పునాదులైన సంస్థలపై దాడి చేయడం వంటివి జరిగాయని ప్రధానమంత్రి నరేంద్ర మోదీ తెలిపారు. భారతదేశ చరిత్రలోనే అత్యంత ‘చీకటి అధ్యాయాలలో’ ఒకటైన ఆ సమయంలో ప్రజాస్వామ్య విలువలను దృఢంగా కాపాడిన వారందరికీ నివాళులర్పించారు.
మౌనంగా ఉండటానికి నిరాకరించి, రాజ్యాంగంలో పొందుపరిచిన ఆదర్శాలను నిలబెట్టిన అసంఖ్యాక పౌరుల అసాధారణ ధైర్యాన్ని కూడా ఎమర్జెన్సీ వెల్లడించిందని మోదీ చెప్పారు. “ఎమర్జెన్సీ మన రాజ్యాంగంపై జరిగిన ప్రత్యక్ష దాడి. ఆ సమయంలో పౌర స్వేచ్ఛలను నిలిపివేయడం, భావప్రకటనా స్వేచ్ఛపై ఆంక్షలు విధించడం, రాజకీయ నాయకులు, పాత్రికేయులు, సామాజిక కార్యకర్తలను అరెస్టు చేయడం, మన ప్రజాస్వామ్యానికి పునాదులైన సంస్థలపై దాడి చేయడం వంటివి జరిగాయి,” అని 1975లో ఇదే రోజున ఎమర్జెన్సీ విధించడాన్ని ప్రస్తావిస్తూ ఆయన ఎక్స్ పోస్ట్లో పేర్కొన్నారు.
ప్రజల దృష్టిలో, రాజ్యాంగం అనేది 14 కోట్ల మంది భారతీయుల ఆకాంక్షలు, హక్కులు, విధులకు ప్రతిరూపం అని ప్రధానమంత్రి తెలిపారు. “రాజ్యాంగ విలువలను పరిరక్షించడానికి మా సామూహిక నిబద్ధతను మేము పునరుద్ఘాటిస్తున్నాము. మన రాజ్యాంగ స్ఫూర్తితో, న్యాయం, స్వేచ్ఛ, సమానత్వం, సౌభ్రాతృత్వానికి ఎల్లప్పుడూ కట్టుబడి ఉండే భారతదేశాన్ని మనం నిర్మిస్తాము,” అని ఆయన పేర్కొన్నారు.
రాజ్యాంగంలోని ఆర్టికల్ 352 ప్రకారం, 1975 జూన్ 25 నుండి 1977 మార్చి 21 వరకు భారతదేశంలో అత్యవసర పరిస్థితి విధించబడింది. 2025 నుండి, నరేంద్ర మోదీ ప్రభుత్వం ఈ రోజును ‘సంవిధాన్ హత్యా దివస్’గా పాటిస్తోంది. ఈ మేరకు జారీ చేసిన ఒక గెజిట్ నోటిఫికేషన్లో, 1975 జూన్ 25న అత్యవసర పరిస్థితిని ప్రకటించగా, దాని తరువాత “నాటి ప్రభుత్వం అధికారాన్ని తీవ్రంగా దుర్వినియోగం చేసిందని, భారత ప్రజలు అఘాయిత్యాలకు, అకృత్యాలకు గురయ్యారని” పేర్కొన్నారు.
మరో పోస్ట్లో ప్రధానమంత్రి మాట్లాడుతూ, “భారత ప్రజాస్వామ్యం క్రూరంగా అణచివేయబడిన” ఆ “చీకటి కాలాన్ని” కూడా ‘సంవిధాన్ హత్యా దివస్’ ప్రతి ఒక్కరికీ గుర్తు చేస్తుందని చెప్పారు. “ప్రజాస్వామ్యం, రాజ్యాంగం, పౌరుల హక్కులను పరిరక్షించడానికి ఎల్లప్పుడూ కట్టుబడి ఉండేలా ఇది మనకు స్ఫూర్తినిస్తుంది. ఎమర్జెన్సీని వ్యతిరేకించిన మహనీయులందరికీ నా గౌరవ వందనాలు,” అని ఆయన హిందీలో పెట్టిన పోస్ట్లో పేర్కొన్నారు.
ఎమర్జెన్సీ అధికారిక ప్రకటన భారత రాజ్యాంగ చరిత్రలో ఒక మలుపుగా నిలిచింది. కార్యనిర్వాహక వర్గానికి సర్వోన్నత అధికారాలు లభించగా, రాష్ట్ర అధికారం కేంద్ర నియంత్రణలోకి వచ్చింది. ఈ ప్రకటన తర్వాత, రాజ్యాంగ రక్షణలను క్రమపద్ధతిలో నిలిపివేశారు. అత్యవసర పరిస్థితి సమయంలో, సంస్థాగత యంత్రాంగాలు, పరిపాలనా ఉత్తర్వుల ద్వారా పత్రికలపైనా, ప్రజా సమాచారంపైనా కఠినమైన నియంత్రణ విధించారు.
అత్యవసర పరిస్థితి కాలంలో పార్లమెంటు అనేక రాజ్యాంగ సవరణలను ఆమోదించింది. ఇవి న్యాయ సమీక్షను, సంస్థాగత తనిఖీలను బలహీనపరిచాయి. అత్యవసర పరిస్థితి అత్యంత వివాదాస్పద అంశాలలో ఒకటి బలవంతపు వంధ్యీకరణ ప్రచారం. సార్వత్రిక ఎన్నికల ద్వారా ప్రేరేపించిన రాజకీయ మార్పు తర్వాత, 1977 మార్చిలో అత్యవసర పరిస్థితి అధికారికంగా ముగిసింది.
More Stories
40 మంది ఆర్మీ సిబ్బందిపై జమ్మూ కశ్మీర్ పోలీసులు ఎఫ్ఐఆర్
9వ తరగతి పాఠ్యపుస్తకంలో ఎమర్జెన్సీని చేర్చిన ఎన్సీఈఆర్టీ
కర్ణాటకలోని వివిధ ప్రాంతాల్లో భూకబ్జాకు పాల్పడ్డ ఖర్గేలు