ఇరాన్పై అమెరికా-ఇజ్రాయెల్ యుద్ధానికి “ముగింపు పలికేందుకు మధ్యవర్తిత్వం వహించే” ప్రధాన మధ్యవర్తిగా పాకిస్థాన్ తనను తాను నిలబెట్టుకుంటోందని, ఈ క్రమంలో పాకిస్తాన్ సైన్యాధిపతి ఫీల్డ్ మార్షల్ అసిమ్ మునీర్ ఆదివారం అమెరికా అధ్యక్షుడు డొనాల్డ్ ట్రంప్తో మాట్లాడారని యూకేకు చెందిన ‘ఫైనాన్షియల్ టైమ్స్’ దినపత్రిక సోమవారం నివేదించింది.
ట్రంప్ ప్రభుత్వం, ఇరాన్కు చెందిన ఉన్నత స్థాయి నాయకులతో ఈ వారంలోనే చర్చలు జరిపేందుకు ఇస్లామాబాద్ను ఒక వేదికగా పాకిస్థాన్ ప్రతిపాదించిందని ఆ నివేదిక పేర్కొంది. పాకిస్తాన్ ప్రధానమంత్రి ముహమ్మద్ షెహబాజ్ షరీఫ్ కూడా సోమవారం ఇరాన్ అధ్యక్షుడు మసూద్ పెజెష్కియన్తో చర్చలు జరిపారు.
అమెరికా, ఇరాన్ల మధ్య “అంతరాన్ని పూడ్చేందుకు” పాకిస్థాన్, టర్కీ, ఈజిప్టులతో కలిసి “చురుకైన రహస్య దౌత్యం”లో నిమగ్నమై ఉందని, ఈ విషయాన్ని ఒక అధికారి సోమవారం పత్రికకు ధృవీకరించారని పాకిస్థాన్ ప్రముఖ ఆంగ్ల దినపత్రిక ‘డాన్’ కూడా నివేదించింది. ఈ ప్రక్రియలో మధ్యప్రాచ్యానికి అమెరికా ప్రత్యేక రాయబారి స్టీవ్ విట్కాఫ్, ఇరాన్ విదేశాంగ మంత్రి అబ్బాస్ అరఘ్చీ కూడా పాలుపంచుకున్నారని ఆ అధికారి తెలిపారు.
అంకారా, కైరో, ఇస్లామాబాద్ల మధ్య ఒక “వ్యూహాత్మక సమన్వయం” ఒక “కీలకమైన దౌత్య మార్గాన్ని” నెలకొల్పిందని, ఉద్రిక్తతలు పెరగకుండా నిరోధించడానికి ప్రాంతీయ సహకారమే అత్యంత ప్రభావవంతమైన విరుగుడు అని ఇది నిరూపిస్తోందని డాన్ నివేదిక పేర్కొంది. యుద్ధాన్ని ముగించడానికి టెహ్రాన్తో “చాలా మంచి, ఫలవంతమైన” సంభాషణలు జరిపిన తర్వాత, ఇరాన్ విద్యుత్ ప్లాంట్లను “నాశనం” చేస్తానన్న తన బెదిరింపును వాయిదా వేస్తున్నట్లు ట్రంప్ ప్రకటించిన దాదాపు అదే సమయంలో పాకిస్తాన్ , ఇరాన్ నాయకుల మధ్య ఈ సంభాషణ జరిగింది.
అయితే, ట్రంప్ జరిపిన చర్చల గురించి వివరించడానికి వైట్ హౌస్ నిరాకరించింది. “ఇవి సున్నితమైన దౌత్య చర్చలు, అమెరికా వార్తా మాధ్యమాల ద్వారా చర్చలు జరపదు,” అని ఎఫ్టి ప్రకారం వైట్ హౌస్ తెలిపింది. యుద్ధానికి ముందు మధ్యవర్తిత్వ ప్రయత్నాలలో పాలుపంచుకున్న టర్కీ కూడా, స్వల్పకాలిక కాల్పుల విరమణను సాధించి, చర్చలకు మార్గం సుగమం చేసే ప్రయత్నంలో ఇరాన్ అధికారులు, విట్కాఫ్తో మాట్లాడుతోంది.
పాకిస్తాన్ విదేశాంగ మంత్రి ముహమ్మద్ ఇషాక్ దార్ సోమవారం తన టర్కీ సహచరుడు హకాన్ ఫిదాన్తో చర్చలు జరిపారు. ఈజిప్టు విదేశాంగ మంత్రి బదర్ అబ్దెలాటీ ఆదివారం తన ఇరాన్, పాకిస్తాన్ సహచరులతో పాటు, విట్కాఫ్ మరియు ఖతార్ విదేశాంగ మంత్రితో కూడా మాట్లాడారు.
కాగా, యుద్ధం ప్రారంభమైనప్పటి నుండి అమెరికాతో ఎలాంటి ప్రత్యక్ష చర్చలు జరగలేదని ఇరాన్ విదేశాంగ మంత్రిత్వ శాఖ ఖండించింది. అయితే కొన్ని ప్రాంతీయ దేశాలు మధ్యవర్తిత్వ ప్రయత్నాలలో పాలుపంచుకుంటున్నాయని పేర్కొంది. “గత కొన్ని రోజులుగా, యుద్ధాన్ని ముగించడానికి చర్చలు జరపాలని అమెరికా చేసిన అభ్యర్థనను తెలియజేస్తూ కొన్ని మిత్ర దేశాల ద్వారా సందేశాలు అందాయి,” అని విదేశాంగ మంత్రిత్వ శాఖ ప్రతినిధి అధికారిక వార్తా సంస్థ ఐఆర్ఎన్ఏకు తెలిపారు.
హోర్ముజ్ జలసంధి వద్ద పరిస్థితి లేదా యుద్ధాన్ని ముగించడానికి టెహ్రాన్ విధించిన షరతుల విషయంలో ఇరాన్ వైఖరులలో ఎటువంటి మార్పులు లేవని ప్రతినిధి నొక్కిచెప్పినట్లు ఐఆర్ఎన్ఏ పేర్కొంది. టెహ్రాన్, విట్కాఫ్, ట్రంప్ అల్లుడు, రాయబారి అయిన జారెడ్ కుష్నర్ల మధ్య పాకిస్తాన్ ఉన్నతాధికారులు “రహస్యంగా సమాచార మార్పిడి” చేస్తున్నారని ఎఫ్టి నివేదిక తెలిపింది.
యుద్ధం ప్రారంభమైనప్పటి నుండి షరీఫ్, పెజెష్కియన్తో చాలాసార్లు మాట్లాడారు. “పాకిస్తాన్ నాయకత్వం దౌత్యపరమైన ప్రయత్నాలను ఇరాన్ అధ్యక్షుడితో పంచుకుంటూ, శాంతిని సులభతరం చేయడంలో పాకిస్తాన్ నిర్మాణాత్మక పాత్రను పోషిస్తూనే ఉంటుందని ప్రధానమంత్రి ఇరాన్ నాయకత్వానికి హామీ ఇచ్చారు,” అని సోమవారం వారి సంభాషణ సారాంశంలో పాకిస్తాన్ పేర్కొంది.
గత వారం రియాద్లో జరిగిన ఒక సమావేశంలో దార్ తన అరబ్ ప్రతిరూపాలతో మాట్లాడుతూ, ఇస్లామాబాద్ అమెరికా, ఇరాన్ల మధ్య మధ్యవర్తిత్వం వహిస్తోందని చెప్పారు. కానీ వివరాలు వెల్లడించలేదని ఒక దౌత్యవేత్త తెలిపారు. ఏ అమెరికన్ స్థావరాలూ లేని పాకిస్తాన్, టెహ్రాన్ క్షిపణులు మరియు డ్రోన్ల బారి నుండి తప్పించుకున్న పొరుగున ఉన్న కొన్ని అమెరికా మిత్రదేశాలలో ఒకటి.
ఈ విషయం ఇరాన్, అమెరికాల మధ్య తటస్థ మధ్యవర్తిగా దానిని నిలబెట్టడానికి సహాయపడిందని, ఈ విషయం తెలిసిన ముగ్గురు వ్యక్తుల ప్రకారం ఎఫ్టి నివేదిక పేర్కొంది. ఇరాన్ తర్వాత పాకిస్తాన్లోనే రెండవ అతిపెద్ద షియా ముస్లిం జనాభా ఉంది. “గత వారం ఇరాన్ నూతన సంవత్సరం ప్రారంభాన్ని పురస్కరించుకుని పంపిన ఒక లిఖిత సందేశంలో ఇరాన్ సర్వోన్నత నాయకుడు అయతోల్లా మొజ్తబా ఖమేనీ పాకిస్తాన్ను ప్రస్తావిస్తూ, పాకిస్తాన్ ప్రజల పట్ల తనకు ఒక ప్రత్యేక అనుభూతి ఉందని చెప్పారు,” అని ఎఫ్టి నివేదిక పేర్కొంది.
More Stories
హిందువులు, బౌద్ధులు, సిక్కులు మాత్రమే ఎస్సి హోదాకు అర్హులు
అస్సాంలో హ్యాట్రిక్ దిశగా దూసుకెళ్తున్న బీజేపీ!
లోక్సభలో 816 సీట్లకు పెంపు, మహిళలకు 273