ఇరాన్తో యుద్ధాన్ని ముగించేందుకు ఉద్దేశించిన “అవగాహన ఒప్పందం” పై అమెరికా అధ్యక్షుడు డొనాల్డ్ ట్రంప్, ఇరాన్ అధ్యక్షుడు పెజెష్కియన్ సంతకాలు చేసినట్లు వైట్ హౌస్ అధికారి ఒకరు రాయిటర్స్కు తెలిపారు. జి7 శిఖరాగ్ర సమావేశం అనంతరం వెర్సైల్స్ ప్యాలెస్లో ఫ్రెంచ్ అధ్యక్షుడు ఇమ్మాన్యుయేల్ మాక్రాన్తో కలిసి విందు చేస్తున్న సమయంలో ట్రంప్ దీనిపై సంతకం చేశారని అమెరికా అధికారి ఒకరు చెప్పారు.
“అధ్యక్షుల సంతకాలతో ఈ పత్రం ఖరారైంది” అని ఇరాన్ విదేశాంగ శాఖ ప్రతినిధి ఇస్మాయిల్ బకాయి పేర్కొన్నట్లు ఆ దేశ అధికార వార్తా సంస్థ తెలిపింది. ఈ ఒప్పందంపై ఆదివారం ఉపాధ్యక్షుడు జె.డి. వాన్స్, ఇరాన్ ప్రధాన చర్చల ప్రతినిధి మొహమ్మద్ బాఘర్ ఘలిబాఫ్ డిజిటల్ పద్ధతిలో సంతకాలు చేశారని, ట్రంప్ దీనికి సాక్షిగా వ్యవహరించారని ఆ అధికారి తెలిపారు.
ఒప్పందంలో భాగంగా అమెరికా ఇరాన్కు డబ్బు పంపుతోందన్న వాదనను పదేపదే ఖండించిన అమెరికా అధ్యక్షుడు, యుద్ధ సమయంలో స్తంభింపజేసిన ఇరాన్ ఆస్తులను తిరిగి ఇచ్చేసేందుకు అంగీకరించారు. “అది మా డబ్బు కాదు, వారి డబ్బు. మేము దానిని స్తంభింపజేశాము,” అని ట్రంప్ గుర్తు చేశారు. “ఒకానొక సమయంలో, మనం దానిని తిరిగి ఇవ్వాల్సి ఉంటుందని నేను భావిస్తున్నాను” అని స్పష్టం చేశారు.
స్తంభింపజేసిన ఆస్తులను అమెరికా వద్దే ఉంచుకోవాలని తాను ఆలోచించినప్పటికీ, అలా చేయడం అమెరికా డాలర్ బలాన్ని దెబ్బతీస్తుందని ట్రంప్ పేర్కొన్నారు. “ఒకవేళ మనం దానిని తిరిగి ఇవ్వకపోతే, ఇక ఎవరూ డాలర్లో పెట్టుబడులు పెట్టరు,” అని జి-7 శిఖరాగ్ర సమావేశం ముగింపులో ఆయన చెప్పడం గమనార్హం. ఇద్దరు అధ్యక్షులు ఒప్పందంపై సంతకాలు చేయడానికి కొన్ని గంటల ముందు, అధికారికంగా ఇంకా విడుదల కాని ఆ ఒప్పంద ముసాయిదా తమకు లభించిందని సిఎన్ఎన్ వార్తా సంస్థ పేర్కొంది.
బహిర్గతం చేసే ముందు అందులోని అంశాలు మారవచ్చనే షరతుతో ఆ 14-అంశాల ఒప్పంద వివరాలను వెల్లడించింది. అంతకుముందు బ్లూమ్బెర్గ్ కూడా ప్రచారంలో ఉన్న 14-అంశాల ఒప్పంద వివరాలను వెల్లడించింది. అయితే ఆ వివరాలను ఇరాన్ అధికారులు వ్యతిరేకించారని తస్నిమ్ వార్తా సంస్థ నివేదించింది. సిఎన్ఎన్ తో మాట్లాడిన అమెరికా అధికారులు, ఈ ఒప్పంద పత్రం ప్రాముఖ్యతను తక్కువ చేసి చూపారు.
దీనిని కేవలం ఒక “రాజకీయ పత్రం”గా అభివర్ణించిన వారు, ఇరాన్ అమెరికాకు ఇచ్చిన కీలకమైన రహస్య హామీలను (ముఖ్యంగా టెహ్రాన్ అణు కార్యక్రమ భవిష్యత్తుకు సంబంధించినవి) ఇది ప్రతిబింబించదని పేర్కొన్నారు. సిఎన్ఎన్ కు లభించిన ముసాయిదాను చూపించినప్పుడు, వ్యాఖ్య కోసం చేసిన అభ్యర్థనకు వైట్ హౌస్ స్పందించలేదు. ఇరాన్ పాక్షిక అధికారిక వార్తా సంస్థ తస్నిమ్, లీకైన ముసాయిదా ప్రతులను తప్పుగా అభివర్ణించింది. బ్లూమ్బెర్గ్ అంతకుముందు ముసాయిదా ఒక ప్రతిని ప్రచురించింది.
అయితే, సిఎన్ఎన్ సంపాదించి, ప్రచురించిన ముసాయిదా సరైనదే అయితే, ఇరాన్ కంటే అమెరికానే ఎక్కువ రాయితీలు ఇచ్చినట్లు కనిపిస్తోంది. ఈ రాయితీలలో ప్రధానమైనది, ఇజ్రాయెల్ను దాని మానాన దాన్ని వదిలేయడం. ఇజ్రాయెల్ను దాదాపుగా అవమానించారు. ముసాయిదా ఒప్పందాన్ని చూసే అవకాశాన్ని నిరాకరించి, లెబనాన్, బీరూట్లపై బాంబు దాడులు ఆపమని చెప్పారు.
అవగాహన ఒప్పందంలోని మొట్టమొదటి అంశం ‘లెబనాన్తో సహా అన్ని రంగాలలో యుద్ధానికి తక్షణ, శాశ్వత ముగింపు’ పలకాలని పిలుపునిస్తుంది. ఇజ్రాయెల్లో దీనిపై తీవ్ర ఆగ్రహం, నిరాశ వ్యక్తమయ్యాయి. ఇజ్రాయెల్లోని ఛానల్ 14 యాంకర్, ప్రముఖ మితవాద వ్యాఖ్యాత తాల్ మీర్, అధ్యక్షుడు ట్రంప్ పశ్చిమ ఆసియా సంధానకర్తలు, అధ్యక్షుడి అల్లుడు కూడా అయిన జారెడ్ కుష్నర్, స్టీవ్ విట్కాఫ్లు ఇరాన్ ఒప్పందంపై చర్చలు జరిపి, తమ “నిజమైన ఇల్లు”కు వెన్నుపోటు పొడిచారని తీవ్రంగా ఖండించారు.
దౌత్య ప్రతినిధి గై అజ్రియెల్ ఎక్స్ లో పోస్ట్ చేస్తూ, “ఇరాన్ అవగాహన ఒప్పందంలోకి ప్రవేశం కల్పించమని ఇజ్రాయెల్ అధికారికంగా అభ్యర్థించగా, ఆ అభ్యర్థనను తిరస్కరించారని నేను ఇప్పుడు ధృవీకరించగలను. ఇంతటి కీలకమైన జాతీయ భద్రతా ప్రాముఖ్యత కలిగిన అంశంపై సన్నిహిత మిత్రదేశాల మధ్య ఇది ఒక గమనార్హమైన, అత్యంత అసాధారణమైన పరిణామం” అని పేర్కొన్నారు.
అధ్యక్షుడు ట్రంప్ స్వయంగా ఇలా అన్నట్లు ఉటంకించారు, “హిజ్బుల్లా విషయంలో వారు ఇంకా మెరుగ్గా వ్యవహరించగలరని నేను అనుకుంటున్నాను. వారు తమను తాము రక్షించుకోకూడదని నేను అనడం లేదు, నేను చెప్పేది ఏమిటంటే — రెండు డ్రోన్లను ఎడారిలోకి ప్రయోగించి, అవి సురక్షితంగా పడిపోయినప్పుడు, మీరు బీరూట్లోని భవనాలను కూల్చివేయాల్సిన అవసరం లేదు”.
“వారు ఇంకా మెరుగ్గా ప్రవర్తించగలరు. నిజం చెప్పాలంటే, నేను వారిని ప్రేమిస్తాను, ఒక భాగస్వామిగా వారు అద్భుతంగా ఉన్నారు. కానీ హిజ్బుల్లా విషయంలో వారు ఇంకా చాలా మెరుగ్గా వ్యవహరించగలరు” అని చెప్పారు. ఇరాన్ మూలాలకు చెందిన వ్యాఖ్యాత ట్రిటా పార్సీ ఇలా వ్యాఖ్యానించకుండా ఉండలేకపోయారు: “అమెరికా-ఇరాన్ ఒప్పందంలో ఇజ్రాయెల్ అతిపెద్ద నష్టపోయిన దేశం కావడంలో ఒకరకమైన కర్మఫలం ఉంది. ఎందుకంటే ఈ తెలివితక్కువ యుద్ధం కోసం దూకుడుగా ఒత్తిడి చేసింది ఇజ్రాయెలే. ఒకవేళ దీని ఫలితంగా నెతన్యాహు ఎన్నికలలో ఓడిపోయి జైలు పాలైతే, ఆ న్యాయం దాదాపు సంపూర్ణమైనట్లే.”
More Stories
జార్ఖండ్లో ఎన్డీఏ అభ్యర్థి నత్వానీ గెలుపుతో రాజ్యసభలో 2/3 ఆధిక్యత
అంతరిక్షం, అణుశక్తి, ఏఐలో భారత్ దూసుకుపోతోంది
నావికాదళంలో తొలిసారి ఇద్దరు మహిళలకు ‘శౌర్య చక్ర’ పురస్కారం!