లక్నో యూనివర్సిటీలో లైంగిక వేధింపులు, మత మార్పిడిల దుమారం!

లక్నోలోని కింగ్ జార్జ్ మెడికల్ యూనివర్సిటీ (కేజీఎంయూ)లో లైంగిక వేధింపులు, మతం మారమని ఒత్తిడి, మహిళా ఉద్యోగులకు బెదిరింపులు, ఫిర్యాదులను అణచివేసే ప్రయత్నాలు వంటి ఆరోపణలు కలకలం రేపాయి. పోలీసు దర్యాప్తు నివేదికలో విశ్వవిద్యాలయ ఉద్యోగుల పేర్లు ఉన్నాయి. అక్టోబర్ 30న, నివేదికలో పేర్కొన్న వారిపై చర్యలు తీసుకోవాలని ఉత్తర ప్రదేశ్ ప్రభుత్వం యూనివర్సిటీని ఆదేశించింది. నవంబర్ 6న విశ్వవిద్యాలయం కార్యనిర్వాహక మండలి ఈ నివేదికపై చర్చించనుంది.

యూనివర్సిటీలోని మహిళా వైద్యులు, ఉద్యోగులకు సంబంధించిన ఫిర్యాదుల తర్వాత ఈ విషయం ప్రజల దృష్టికి వచ్చింది. రెండు వేర్వేరు కేసులు పోలీసుల చర్యకు దారితీశాయి. ఒక కేసులో, పాథాలజీ విభాగంలో జూనియర్ రెసిడెంట్ రమీజుద్దీన్ (రమీజ్ మాలిక్ అని కూడా పిలుస్తారు) తనను లైంగికంగా దోపిడీ చేశాడని, మతం మారి తనను పెళ్లి చేసుకోవాలని ఒత్తిడి చేశాడని ఒక మహిళా రెసిడెంట్ డాక్టర్ ఆరోపించారు.

మరో కేసులో, పెళ్లి చేసుకుంటానని వాగ్దానం చేసి ఒక నర్సింగ్ విద్యార్థినిని లైంగికంగా దోపిడీ చేశాడని ఒక మెడికల్ ఇంటర్న్‌పై ఆరోపణలు ఉన్నాయి. రమీజుద్దీన్‌ను 2026 జనవరి 9న లక్నోలో అరెస్టు చేశారు. అతని అరెస్టుకు దారితీసే సమాచారం అందించిన వారికి రూ. 50,000 రివార్డుతో పాటు, అతనిపై నాన్-బెయిలబుల్ వారెంట్ జారీ చేసినట్లు డీసీపీ (పశ్చిమ) విశ్వజీత్ శ్రీవాస్తవ తెలిపారు.

అతని ఆచూకీ కనుగొనేందుకు పోలీసు బృందాలు నాలుగు రాష్ట్రాల్లో సోదాలు నిర్వహించాయి. ఈ కేసుకు సంబంధించి అతని తల్లిదండ్రులు సలీముద్దీన్, ఖతేజాలను కూడా ఇంతకుముందే అరెస్టు చేశారు. ఈ రెండు క్రిమినల్ కేసులు వేర్వేరుగా నమోదు చేశారు.

ఎస్‌టీఎఫ్‌ను ఎందుకు రంగంలోకి దించారు?

అతని అరెస్టు అనంతరం, కేజీఎంయూ ఆరోపణలపై అంతర్గత విచారణ జరిపింది. దాని విశాఖ కమిటీ వైస్-ఛాన్సలర్ ప్రొఫెసర్ సోనియా నిత్యానంద్‌కు ఒక నివేదికను సమర్పించి, అతని అడ్మిషన్‌ను రద్దు చేయడంతో సహా అతనిపై చర్యలు తీసుకోవాలని సిఫార్సు చేసింది. మాజీ డీజీపీ భావేష్ సింగ్ నేతృత్వంలోని ఏడుగురు సభ్యుల ప్రత్యేక వాస్తవ నిర్ధారణ కమిటీ మత మార్పిడి ఆరోపణలను పరిశీలించింది.

విస్తృత దర్యాప్తును స్పెషల్ టాస్క్ ఫోర్స్ (ఎస్‌టీఎఫ్)కు అప్పగించాలని కమిటీ సిఫార్సు చేసింది. ముఖ్యమంత్రి యోగి ఆదిత్యనాథ్ ఆదేశాల మేరకు ఈ నిర్ణయం తీసుకున్నారు. యూపీ యూత్ అసోసియేషన్ అధ్యక్షుడిగా తనను తాను పరిచయం చేసుకున్న ఒక వ్యక్తి, విశ్వవిద్యాలయ ప్రాంగణంలో జరుగుతున్న మత మార్పిడులు, తాను “లవ్ జిహాద్”గా అభివర్ణించిన వాటిపై విచారణ కోరుతూ చేసిన ఫిర్యాదు నేపథ్యంలో, విస్తృతమైన ఎస్‌టిఎఫ్ విచారణ చేపట్టింది.

తదనంతరం, కేజీఎంయూ వ్యాప్తంగా మహిళా వైద్యులు, నర్సింగ్ సిబ్బంది, ఇతర ఉద్యోగులకు సంబంధించిన ఫిర్యాదులపై కూడా ఎస్‌టిఎఫ్ తన దర్యాప్తును విస్తరించింది. దాని నివేదికలో రమీజుద్దీన్‌తో సహా 12 మంది విశ్వవిద్యాలయ ఉద్యోగుల పేర్లు ఉన్నాయి.

దర్యాప్తులో ఏమని తేలింది?

ఉత్తర ప్రదేశ్ పోలీసుల స్పెషల్ టాస్క్ ఫోర్స్ (ఎస్‌టిఎఫ్) తన నివేదికను 2026 ఆగస్టు 25న రాష్ట్ర ప్రభుత్వానికి సమర్పించింది. ఈ నివేదిక కేజీఎంయూలోని నాలుగు విభాగాలైన పాథాలజీ, గాంధీ వార్డ్, మైక్రోబయాలజీ, రేడియాలజీలలో జరిగిన ఆరోపిత సంఘటనలను ప్రస్తావిస్తుంది. ఇందులో ఈ క్రింది ఫిర్యాదులు ఉన్నాయి:

* మహిళా రెసిడెంట్ డాక్టర్లు, నర్సింగ్ సిబ్బందిపై శారీరక, మానసిక వేధింపులు.

* మతం మార్చుకోవాలని, సహోద్యోగులను వివాహం చేసుకోవాలని మహిళలపై ఒత్తిడి.

* వృత్తి, పరీక్ష ఫలితాలు లేదా ఉద్యోగంపై ప్రభావం చూపుతామని బెదిరింపులు.

*కొంతమంది సీనియర్ ఉద్యోగులు ఫిర్యాదులను అణచివేయడానికి లేదా నిందితులను రక్షించడానికి చేసిన ప్రయత్నాలు.

ఒక కేసులో మైక్రోబయాలజీ విభాగంలో పనిచేస్తున్న 25 ఏళ్ల కాంట్రాక్ట్ కంప్యూటర్ ఆపరేటర్ ఒకరు ఉన్నారు. ఒక సీనియర్ ఉద్యోగి తనను వెంబడించి, వేధించాడని, మతం మార్చుకుని తనను పెళ్లి చేసుకోవాలని ఒత్తిడి చేశాడని ఆమె ఫిర్యాదు చేసినట్లు ఆరోపణలు ఉన్నాయి. ఆమె ఫిర్యాదు తర్వాత ఒక కమిటీని ఏర్పాటు చేసినట్లు సమాచారం.

అయితే, ఆ ఉద్యోగిపై ఎలాంటి ప్రభావవంతమైన చర్య తీసుకోలేదని, పైగా ఆ మహిళ కాంట్రాక్టును రద్దు చేశారని విచారణ నివేదిక ఆరోపిస్తోంది. మరో ఫిర్యాదులో, ఒక రెసిడెంట్ డాక్టర్ తన ఇద్దరు మహిళా సహోద్యోగులను బ్లాక్‌మెయిల్ చేసి, మతం మార్చుకోవాలని ఒత్తిడి చేసినట్లు ఆరోపణలు ఉన్నాయి. ఇవి విచారణ నివేదికలో నమోదు చేసిన ఆరోపణలు మాత్రమే. ఏ కోర్టు గానీ, విశ్వవిద్యాలయ క్రమశిక్షణా విచారణ గానీ వీటిని వాస్తవాలుగా నిర్ధారించలేదు.

ఎంతమంది పేర్లను పేర్కొన్నారు, వారి పాత్ర ఏమిటి?

ఎస్‌టిఎఫ్ నివేదికలో రమీజుద్దీన్‌తో సహా 12 మంది కేజీఎంయూ ఉద్యోగుల పేర్లు ఉన్నాయి. నివేదించిన వివరాల ప్రకారం, ఐదుగురు ఈ ఘటనలలో నేరుగా పాల్గొన్నారని ఆరోపణలు ఉండగా, మరో ఏడుగురు వారికి మద్దతు ఇచ్చారని లేదా వారిని రక్షించారని ఆరోపణలు ఉన్నాయి. మొదటి బృందంపై వేధింపులు, లైంగిక దోపిడీ, మతం మార్చుకోవాలని ఒత్తిడి వంటి ఆరోపణలు ఉన్నాయి.

రెండో వర్గంపై ఫిర్యాదులపై చర్యలు తీసుకోకపోవడం, నిందితులను రక్షించడం లేదా ఫిర్యాదుదారులను ప్రభావితం చేయడానికి ప్రయత్నించడం వంటి ఆరోపణలు ఉన్నాయి. అయితే, ఆ 12 మందిపై ఒకే రకమైన ఆరోపణలు లేవు. వారి వ్యక్తిగత పాత్రలు, బాధ్యతలను విడివిడిగా పరిశీలించాల్సి ఉంటుంది. విచారణ నివేదికలో పేరు ఉండటం అంటే ఒక వ్యక్తి దోషిగా తేలినట్లు కాదు.

విశ్వవిద్యాలయ పరిపాలనపై ఎందుకు ప్రశ్నలు తలెత్తుతున్నాయి?

మహిళా ఉద్యోగులు చేసిన ఫిర్యాదులను కేజీఎంయూ ఎలా నిర్వహించిందనే దానిపై ఈ విచారణ ప్రశ్నలను లేవనెత్తింది. ఫిర్యాదులు చేసిన మహిళలను కొందరు అధ్యాపకులు అణచిపెట్టడానికి ప్రయత్నించారని నివేదిక ఆరోపిస్తోంది. వారి కెరీర్‌కు నష్టం వాటిల్లుతుందని, పరీక్షల్లో తక్కువ మార్కులు వస్తాయని లేదా ఉద్యోగం నుండి తొలగిస్తామని బెదిరించినట్లు ఆరోపణలు ఉన్నాయి.

ఒక సందర్భంలో, మతం మారమని ఒత్తిడి చేశారని ఫిర్యాదు చేసిన ఒక మహిళ కుటుంబం, డిపార్ట్‌మెంట్ హెడ్ ఆమెను మానసికంగా అస్థిరంగా ఉందని వర్ణించారని, నిందితుడైన వైద్యుడిని సమర్థించారని ఆరోపించింది. ఒక కాంట్రాక్టు ఉద్యోగి వేధింపుల గురించి ఫిర్యాదు చేసిన తర్వాత తీసుకున్న చర్యను కూడా ఈ నివేదిక ప్రశ్నిస్తోంది.

ఒక కమిటీని ఏర్పాటు చేసినప్పటికీ, ఆమె ఆరోపించిన ఉద్యోగిపై ఎలాంటి ప్రభావవంతమైన చర్య తీసుకోలేదని, ఆమె కాంట్రాక్టును రద్దు చేశారని నివేదిక ఆరోపిస్తోంది. ఫిర్యాదులు అందినప్పుడు అధికారులు అవసరమైన విధానాలను పాటించారా? లేదా? దాని అంతర్గత ఫిర్యాదుల వ్యవస్థ సరిగ్గా పనిచేసిందా? లేదా? అనే విషయాలను విశ్వవిద్యాలయం పరిశీలించాల్సి ఉంటుంది.

నివేదికలో పేర్కొన్న వ్యక్తులు ఎలాంటి చర్యను ఎదుర్కోవచ్చు?

2026 అక్టోబర్ 30న, ఉత్తర ప్రదేశ్ వైద్య విద్యా శాఖ, ఎస్‌టిఎఫ్ నివేదికలో పేర్కొన్న ఉద్యోగులపై కేజీఎంయూ చట్టం, 2002, విశ్వవిద్యాలయం శాసనాలు, 2011 ప్రకారం చర్యలు ప్రారంభించాలని కేజీఎంయూను ఆదేశించింది. తీసుకున్న చర్యలపై ఒక నివేదికను సమర్పించాలని కూడా ఆ శాఖ విశ్వవిద్యాలయాన్ని కోరింది. కేజీఎంయూ తన క్రమశిక్షణా ప్రక్రియ ద్వారా ఈ ఆరోపణలను పరిశీలిస్తుంది.

ఈ విచారణ సాక్ష్యాలను, ప్రతి ఉద్యోగి పాత్రను పరిశీలిస్తుంది. దాని పరిశోధనల ఫలితాలు, వర్తించే విశ్వవిద్యాలయ నిబంధనలను బట్టి, క్రమశిక్షణా చర్యలు తీసుకోవచ్చు. ప్రభుత్వం ఇప్పటివరకు ఎలాంటి నిర్దిష్ట శిక్షను ప్రకటించలేదు. శాఖాపరమైన, క్రిమినల్ విచారణల మధ్య తేడా ఉంది. విస్తృత ఆరోపణలపై క్రమశిక్షణా చర్యల కోసం ఎస్‌టిఎఫ్ నివేదిక విశ్వవిద్యాలయానికి సూచించింది.

నివేదికలో పేర్కొన్న వారిపై కొత్తగా క్రిమినల్ విచారణలు చేపట్టాలని సిఫార్సు చేయలేదని కేజీఎంయూ ప్రతినిధి డాక్టర్ కె.కె. సింగ్ తెలిపారు. గతంలోని రెండు క్రిమినల్ కేసులు వేరువేరు, వాటి పోలీసు దర్యాప్తు కొనసాగుతోంది. కేజీఎంయూ వైస్-ఛాన్సలర్ ప్రొఫెసర్ సోనియా నిత్యానంద్ 2026 నవంబర్ 6న విశ్వవిద్యాలయ కార్యనిర్వాహక మండలి అత్యవసర సమావేశాన్ని ఏర్పాటు చేశారు. ఈ మండలి నివేదికను పరిశీలించి, విచారణ ప్రక్రియపై చర్చించనుంది.