ఏ రాముడు (అయోధ్య), శివుడు (కాశీ), కృష్ణుడు (మధుర)ల చుట్టూ ఉత్తర ప్రదేశ్ ఆధ్యాత్మిక పర్యాటకాన్ని పునర్నిర్మించిన యోగి ఆదిత్యనాథ్ ప్రభుత్వం, ఇప్పుడు ప్రత్యేకంగా గురు గోరఖ్నాథ్ సర్క్యూట్ను అభివృద్ధి చేయడానికి ముందుకు వస్తోంది. అధికార వర్గాల సమాచారం ప్రకారం, ప్రతిపాదిత ఈ కారిడార్ గోరఖ్నాథ్ సంప్రదాయానికి సంబంధించిన దేవాలయాలు, గుహలు, మఠాలు, ధ్యాన స్థలాలను ఒకచోట చేర్చుతుంది.
ముఖ్యమంత్రి యోగి ఆదిత్యనాథ్ అధిపతిగా ఉన్న గోరక్పీఠం ప్రధాన కార్యాలయమైన గోరఖ్పూర్లోని గోరఖ్నాథ్ ఆలయం ఈ సర్క్యూట్కు కేంద్రంగా ఉంటుందని ఆ వర్గాలు తెలిపాయి. గురు గోరఖ్నాథ్ను నాథ్ సంప్రదాయ స్థాపకుడిగా పరిగణిస్తారు. దీనిని నాథ్ హిందూ సన్యాస ఉద్యమం అని కూడా పిలుస్తారు. ఈ సంప్రదాయ అనుచరులు గోరఖ్పూర్, బీహార్, రాజస్థాన్, ఉత్తరాఖండ్, తమిళనాడు, నేపాల్లలో విస్తరించారు.
ప్రస్తుతం వివిధ ప్రాంతాలలో చెల్లాచెదురుగా ఉన్న నాథ్ క్షేత్రాలను, మెరుగైన మౌలిక సదుపాయాలు, సందర్శకుల సౌకర్యాలు, బ్రాండింగ్ ద్వారా ఒకే, సులభంగా ప్రయాణించగల మార్గంగా అనుసంధానించడమే లక్ష్యమని అధికారులు తెలిపారు. ఈ ప్రణాళికాబద్ధమైన కారిడార్, బుందేల్ఖండ్ ప్రాంతంలోని మహోబా, చిత్రకూట్, పశ్చిమాన బరేలీ, మధ్య యూపీలోని అమేథీ, అయోధ్య నుండి తూర్పున ఉన్న గోరఖ్పూర్, బలరాంపూర్ వరకు గల మతపరమైన ప్రదేశాలను ఏకీకృతం చేయాలని లక్ష్యంగా పెట్టుకుంది.
“గురు గోరఖ్నాథ్ సర్క్యూట్కు గోరఖ్పూర్ ప్రధాన కేంద్రంగా, ఆధ్యాత్మిక ముఖద్వారంగా పనిచేస్తుంది. భక్తులు నేపాల్ వంటి సుదూర ప్రాంతాల నుండి కూడా వస్తారు. ఏడాది పొడవునా యాత్రికుల తాకిడి ఉంటుంది. గోరఖ్పూర్ను కేంద్రంగా చేసుకుని, నాథ్ సంప్రదాయంతో ముడిపడి ఉన్న ప్రదేశాలను ఒక ఆధ్యాత్మిక సర్క్యూట్గా అనుసంధానిస్తున్నాము,” అని పర్యాటక, సాంస్కృతిక శాఖ మంత్రి జైవీర్ సింగ్ తెలిపారు.
ఈ ప్రయత్నంలో భాగంగా, ప్రభుత్వం నాథ్తో సంబంధం ఉన్న కీలక ప్రదేశాలను ఆధునీకరించడం ప్రారంభించింది. మహోబాలో, నాథ్ ధ్యానానికి ఒక ముఖ్యమైన క్షేత్రంగా పరిగణించబడే గోరఖ్గిరి పర్వతాన్ని, ఇటీవల స్వదేశ్ దర్శన్ 2.0 పథకం కింద రూ. 11.21 కోట్ల వ్యయంతో అభివృద్ధి చేశారు. ఇందులో ధ్యాన, వ్యాఖ్యాన కేంద్రాల నుండి ప్రవేశ మార్గాలు, బహిరంగ థియేటర్, పారిశుధ్యం, పర్యాటక సౌకర్యాల వరకు పలు సదుపాయాలు ఉన్నాయి.
స్థానిక జీవనోపాధికి మద్దతునిస్తూ, దీనిని ఆధ్యాత్మిక, పర్యావరణ పర్యాటక గమ్యస్థానంగా తీర్చిదిద్దడమే లక్ష్యమని అధికారులు తెలిపారు. బరేలీలో, నాథ్ సంప్రదాయానికి చెందిన ఏడు ప్రముఖ దేవాలయాలను మెరుగైన యాత్రికుల సౌకర్యాలు, పునరుద్ధరణ పనులు, సందర్శకుల మౌలిక సదుపాయాలతో ఆధునీకరిస్తున్నారని ఆ వర్గాలు తెలిపాయి.
వీటిలో రూ. 11.67 కోట్లతో అలఖ్నాథ్ ఆలయం; రూ. 6.55 కోట్లతో త్రివతీ నాథ్ ఆలయం, రూ. 9.71 కోట్లతో తులసి మఠం ఆలయం, రూ. 2.98 కోట్లతో పశుపతినాథ్ ఆలయం ఉన్నాయి. అమేథీలో, గురు గోరఖ్నాథ్ జన్మస్థలంగా భావించే జైస్లో, యోగ భంగిమలో కూర్చున్న 25 అడుగుల కాంస్య విగ్రహ నిర్మాణానికి రాష్ట్ర ప్రభుత్వం ఆమోదం తెలిపింది. ఇప్పటికే సుమారు రూ. 2 కోట్లు విడుదలయ్యాయని, ఈ ప్రాజెక్టు దాదాపు 25% భౌతిక పురోగతిని సాధించిందని అధికారులు తెలిపారు.
ఈ విగ్రహ సముదాయం ఆ ప్రాంతానికి ఒక ప్రతీకాత్మక మైలురాయిగా నిలుస్తుందని ఆ వర్గాలు తెలిపాయి. చిత్రకూట్లో గోరఖ్నాథ్ గుహ, పాలేశ్వర్నాథ్ ఆలయ కొండలను పర్యాటక వ్యవస్థలో భాగంగా అనుసంధానిస్తున్నారు. అలాగే, నేపాల్ సరిహద్దుకు సమీపంలో ఉన్న బలరాంపూర్లోని దేవి పటాన్ ఆలయానికి నాథ్ సంప్రదాయాలు, సరిహద్దు దాటి వచ్చే యాత్రికుల రాకపోకలతో ఉన్న సుదీర్ఘ అనుబంధం కారణంగా దానిని కీలకమైనదిగా పరిగణిస్తున్నారు.
ఈ విధంగా నాథ్ ముద్రను చిత్రకూట్లో కూడా అనుసంధానిస్తున్నారు. “చిన్న జిల్లాలను, మత విశ్వాస కేంద్రాలను పర్యాటక నెట్వర్క్తో అనుసంధానించడమే మా ప్రయత్నం. భవిష్యత్తులో, ముఖ్యంగా మీరట్ నుండి హరిద్వార్ వరకు ప్రతిపాదిత గంగా ఎక్స్ప్రెస్వే పొడిగింపు పూర్తయిన తర్వాత, ఉత్తరాఖండ్లోని నాథ్ సంప్రదాయ కేంద్రాలతో ఈ కారిడార్ అనుసంధానం మరింత బలపడుతుందని మేము ఆశిస్తున్నాము,” అని పర్యాటక శాఖ మంత్రి పేర్కొన్నారు.
నేపాల్తో, ముఖ్యంగా నాథ్ శాఖతో గాఢమైన చారిత్రక సంబంధాలున్న కాఠ్మండు, గోర్ఖా వంటి ప్రాంతాలతో యాత్రా సంబంధాలను బలోపేతం చేయడానికి కూడా చర్చలు జరుగుతున్నాయని అధికారులు తెలిపారు. ఉత్తర భారతదేశం, నేపాల్ అంతటా గురు గోరఖ్నాథ్ సంప్రదాయాలను కేంద్రంగా చేసుకుని ఒక విస్తృతమైన అంతర్-ప్రాంతీయ ఆధ్యాత్మిక మార్గాన్ని సృష్టించడమే తమ దీర్ఘకాలిక లక్ష్యమని వారు తెలిపారు.
“గురు గోరఖ్నాథ్ ప్రభావం భారతదేశంలోని అనేక రాష్ట్రాలకు విస్తరించి ఉండగా, భారతదేశం వెలుపల నాథ్ సంప్రదాయానికి నేపాల్ అత్యంత బలమైన కేంద్రాలలో ఒకటిగా నిలుస్తోంది. ఒక వ్యవస్థీకృత మార్గం యాత్రికులతో పాటు వారసత్వ, సాంస్కృతిక యాత్రికులను కూడా ఆకర్షించగలదు,” అని పర్యాటక, సాంస్కృతిక, మత వ్యవహారాల అదనపు ప్రధాన కార్యదర్శి అమృత్ అభిజత్ తెలిపారు.

More Stories
2026 బెంగాల్ ఎన్నికలు భారతదేశ జాతీయ భద్రతా యుద్ధం
రాజీనామాకు దీదీ మొండికేయడంతో బెంగాల్ అసెంబ్లీ రద్దు
టీసీఎస్ లైంగిక వేధింపులు కేసులో నిదా ఖాన్ అరెస్ట్