పేరు ప్రజాస్వామ్యం: సాగుతున్నది వారసత్వాల యుద్ధం

తెలంగాణ: గులాబీ కోటలో ముసలం

ఇటు తెలంగాణలో పరిస్థితి మరోలా ఉంది. అధికారం కోల్పోయాక భారత రాష్ట్ర సమితి (బిఆర్ఎస్) అధినేత కేసీఆర్ కుటుంబంలో విభేదాలు భగ్గుమన్నాయి. ఢిల్లీ లిక్కర్ స్కామ్ కేసులో ఇబ్బందులు పడుతున్న కేసీఆర్ కుమార్తె కవిత, పార్టీ తనను పట్టించుకోవడం లేదన్న అసంతృప్తితో ఉన్నారు. కాళేశ్వరం ప్రాజెక్టు అవినీతి ఆరోపణలపై ఆమె చేసిన వ్యాఖ్యలు పార్టీ పునాదులను కదిలించాయి. 

దేశవ్యాప్తంగా విస్తరించిన ‘కుర్చీలాట’

ఈ కుటుంబ రాజకీయాల సెగ తెలుగు రాష్ట్రాలకే పరిమితం కాలేదు. మహారాష్ట్రలో ఎన్సీపీ అధినేత శరద్ పవార్ ఆధిపత్యాన్ని సవాలు చేస్తూ ఆయన మేనల్లుడు అజిత్ పవార్ పార్టీని నిలువునా చీల్చారు. పార్టీలోని మెజారిటీ ఎమ్మెల్యేలను (దాదాపు 40 మందిని) తన వైపు తిప్పుకుని, శరద్ పవార్ ను ఒంటరి చేశారు. మొఘల్ చరిత్రలో రాకుమారులు ఇతర రాజ్యాలతో చేతులు కలిపి సొంత రాజ్యంపై దండెత్తినట్లుగా, అజిత్ పవార్ బీజేపీ-శివసేన కూటమితో చేతులు కలిపి ఉప ముఖ్యమంత్రి పీఠాన్ని దక్కించుకున్నారు.

ఫిలాసఫీ: జీరో-సమ్ గేమ్

ఈ కుటుంబ కలహాల వెనుక ఉన్న బలమైన తాత్విక కారణం “జీరో-సమ్ గేమ్”. అంటే, రాజకీయాల్లో అధికారం అనేది పంచుకోవడానికి వీలులేని వస్తువు. ఒకరికి లాభం జరగాలంటే మరొకరికి కచ్చితంగా నష్టం జరగాలి. ముఖ్యమంత్రి కుర్చీ ఒక్కటే ఉంటుంది. జగన్ ఆ కుర్చీలో కూర్చుంటే షర్మిళకు అధికారం ఉండదు. కేటీఆర్ పగ్గాలు చేపడితే కవిత, హరీష్ రావు ప్రాధాన్యత కోల్పోతారు. ఈ అభద్రతా భావమే రక్త సంబంధాలను కూడా శత్రుత్వంగా మారుస్తోంది. పార్టీలను ప్రజా సంస్థలుగా కాకుండా, తమ “ప్రైవేట్ ఆస్తులు”గా భావించే ఫ్యూడల్ మనస్తత్వం ఈ నాయకుల్లో నరనరాన జీర్ణించుకుపోయింది.

ప్రజలపై పడుతున్న ప్రభావం

నాయకులు తమ ఇళ్లల్లో గొడవలు పడుతుంటే, బయట ప్రజలు, రాష్ట్రం మూల్యం చెల్లించుకుంటున్నారు:

అభివృద్ధికి విఘాతం: ప్రభుత్వ నిధులు, సమయం అంతా అంతర్గత కుమ్ములాటలను చక్కదిద్దడానికే సరిపోతోంది. ప్రజా సమస్యలను పట్టించుకునే నాథుడే లేకుండా పోయాడు.

కార్యకర్తల్లో నైరాశ్యం: నాయకులను నమ్ముకున్న కార్యకర్తలు, ఆ నాయకుల కుటుంబ సభ్యులే ఒకరినొకరు తిట్టుకుంటుంటే ఎవరి పక్షం వహించాలో తెలియక సతమతమవుతున్నారు. ఇది క్షేత్రస్థాయిలో పార్టీ నిర్మాణాన్ని దెబ్బతీస్తోంది.

ప్రజాధనం వృధా: ఈ కుటుంబాల ఆస్తి పంపకాలు, న్యాయ పోరాటాల ఖర్చు పరోక్షంగా ప్రజల నుండే వసూలు అవుతోంది. అవినీతి ద్వారా సంపాదించిన సొమ్ము కోసమే ఈ పోరాటాలు జరుగుతున్నాయన్నది బహిరంగ రహస్యం.

చివరగా, చరిత్ర నేర్పే గుణపాఠం ఒక్కటే. మొఘల్ సామ్రాజ్యం అంతర్యుద్ధాలతోనే బలహీనపడి విదేశీయుల పాలయ్యింది. ఇప్పుడు ప్రాంతీయ పార్టీలు కూడా వారసత్వ పోరుతో బలహీనపడితే, ఆ ఖాళీని జాతీయ పార్టీలు భర్తీ చేస్తాయి. “కుటుంబం కోసం పార్టీని, పార్టీ కోసం రాష్ట్రాన్ని” తాకట్టు పెట్టే ఈ ధోరణి మారకపోతే, ప్రజాస్వామ్యం కేవలం కొన్ని కుటుంబాల సొంత ఆస్తిగా మిగిలిపోతుంది. ఓటర్లు కూడా కుటుంబ రాజకీయాల పట్ల విసిగిపోతున్నారు. వారు ప్రత్యామ్నాయాల వైపు చూస్తున్నారు. ఈ “ఇంటిపోరు” ఇలాగే కొనసాగితే, భవిష్యత్తులో ప్రాంతీయ పార్టీల క్షీణత తప్పదు .